Obligacje skarbowe i lokata to dwa najprostsze sposoby, żeby oszczędności nie leżały na zerze. Różnią się jednym: lokata ma stawkę znaną z góry, a większość obligacji od drugiego roku płaci według inflacji albo stopy NBP. Dlatego pytanie „co więcej daje” nie ma jednej odpowiedzi — zależy od tego, na ile lat odkładasz i jaką inflację zakładasz. Poniżej liczby dla tej samej kwoty i tych samych założeń. Własny wariant policzysz w kalkulatorze obligacji skarbowych.
Czym się różnią, w czterech zdaniach
- Lokata — stała stawka na ustalony czas, odsetki na koniec. Zerwanie przed terminem zwykle oznacza utratę odsetek.
- Obligacje skarbowe — kupujesz w sztukach po 100 zł od Skarbu Państwa, przez PKO BP albo Pekao (oddział, internet, telefon). Każda seria ma list emisyjny, w którym zapisano oprocentowanie, marżę i opłatę za wcześniejszy wykup.
- Oprocentowanie obligacji COI i EDO od drugiego roku to inflacja plus stała marża, w ROR i DOR — stopa referencyjna NBP plus marża, a TOS i OTS mają stawkę stałą.
- Podatek Belki (19%) płacisz w obu przypadkach. Wyjątkiem są konta IKE i IKZE — opisuję je w artykule IKE-Obligacje krok po kroku.
20 000 zł w obligacjach i na lokacie
Założenia: oferta obligacji na październik 2026, inflacja 3,4% rocznie przez cały okres (ostatni odczyt GUS, za sierpień 2026), stopa referencyjna NBP 3,75% (obowiązuje od 5 marca 2026). Lokata do roku: 4,1% na 12 miesięcy (Inbank, Lokata Standardowa), lokata na dłużej: 4,3% na 24 miesiące (CA Auto Bank przez Raisin), odnawiana po tej samej stawce. Obligacje trzymane do wykupu, kupony wypłacane na konto. Wszystko po podatku Belki.
| Na ile | Obligacje: seria i oprocentowanie | Zysk netto obligacji | Zysk netto lokaty |
|---|---|---|---|
| 1 rok | ROR: 4,00%, potem NBP + 0% | 606 zł | 664 zł (4,1%) |
| 2 lata | DOR: 4,15%, potem NBP + 0,15% | 1 286 zł | 1 393 zł (4,3%) |
| 3 lata | TOS: 4,40% stałe | 2 234 zł | 2 138 zł (4,3%) |
| 4 lata | COI: 4,75%, potem inflacja + 1,50% | 3 151 zł | 2 883 zł (4,3%) |
| 10 lat | EDO: 5,35%, potem inflacja + 2,00% | 11 197 zł | 8 006 zł (4,3%) |
Co z tego wynika przy tych założeniach:
- Na rok i dwa lata wyższy wynik daje lokata. Obligacje ROR i DOR po pierwszym miesiącu płacą stopę NBP (3,75%) plus niewielką marżę, a to mniej niż 4,1–4,3% na lokacie.
- Od trzech lat wyżej wypadają obligacje. TOS ma stałe 4,40% z kapitalizacją roczną, COI i EDO po pierwszym roku dodają marżę do inflacji.
- Na dziesięć lat różnica rośnie najbardziej, bo EDO dopisuje odsetki do kapitału co roku i podatek pobiera się raz, przy wykupie.
Uwaga do lokaty: stawki lokat zmieniają się co kilka tygodni, a najwyższe bywają promocyjne i obowiązują do limitu kwoty. Odnawianie tej samej stawki przez dziesięć lat to założenie, nie obietnica banku. Aktualne stawki: ranking lokat.
Co zmienia inflacja
Inflacji na kolejne lata nikt nie zna — dlatego w kalkulatorze to pole, które wpisujesz sam. Te same 20 000 zł przy trzech założeniach:
| Inflacja rocznie | EDO, 10 lat | COI, 4 lata | Lokata 4,3%, 10 lat |
|---|---|---|---|
| 2,0% | 8 092 zł | 2 471 zł | 8 006 zł |
| 3,4% | 11 197 zł | 3 151 zł | 8 006 zł |
| 5,0% | 15 176 zł | 3 929 zł | 8 006 zł |
Wynik lokaty od inflacji nie zależy, obligacji indeksowanych — tak. Przy niskiej inflacji EDO i lokata dają podobną kwotę, przy wysokiej różnica rośnie. Zależność działa też w drugą stronę: gdy inflacja jest ujemna, list emisyjny każe liczyć ją jako zero, więc oprocentowanie nie spada poniżej marży.
Druga rzecz, którą warto zobaczyć, to siła nabywcza. Przy inflacji 3,4% rocznie 31 197 zł po 10 latach w EDO to w dzisiejszych pieniądzach około 22 300 zł. Kalkulator pokazuje tę liczbę osobnym wierszem.
Wypłata przed terminem
Plany się zmieniają, więc sprawdź, ile kosztuje wcześniejsze wyjście.
- Obligacje odkupuje się przed terminem za opłatą od sztuki: EDO 3,00 zł, COI 2,00 zł, TOS 1,00 zł, DOR 0,70 zł, ROR 0,50 zł (seria z października 2026). W EDO i TOS opłata nie może być wyższa niż narosłe odsetki, więc wpłacone 100 zł zostaje. W COI, ROR i DOR to ograniczenie działa tylko w pierwszym okresie odsetkowym. OTS przed terminem zwraca 100 zł bez odsetek.
- Lokata zerwana przed terminem zwykle traci odsetki, część banków zostawia ich część — sprawdź w warunkach konkretnej lokaty.
Ile zostaje z 20 000 zł, gdy zakończysz wcześniej (inflacja 3,4%, po Belce):
| Wykup po | EDO (opłata 600 zł) | COI (opłata 400 zł) |
|---|---|---|
| 1 roku | 381 zł | 446 zł |
| 2 latach | 1 302 zł | 1 239 zł |
| 3 latach | 2 274 zł | 2 033 zł |
Podatek Belki: kiedy go płacisz
Stawka jest ta sama — 19% — ale moment różny:
- obligacje z kuponem (ROR, DOR co miesiąc, COI co rok) — podatek przy każdej wypłacie odsetek,
- obligacje z kapitalizacją (TOS, EDO, ROS, ROD) — raz, przy wykupie, od całego zysku,
- lokata — przy wypłacie odsetek na koniec okresu.
Przy wcześniejszym wykupie opłata pomniejsza narosłe odsetki (tak opisuje to obligacjeskarbowe.pl), więc podatek liczy się od mniejszej kwoty. Bez podatku da się oszczędzać tylko na kontach IKE i IKZE — także w obligacjach, jeśli wypłacasz na warunkach ustawy.
Obligacje rodzinne ROS i ROD
Serie ROS (6 lat) i ROD (12 lat) mają wyższą marżę, ale kupują je tylko osoby z prawem do świadczenia wychowawczego (800+), do wysokości otrzymanych świadczeń. Kalkulator pokazuje je w tabeli wszystkich serii z dopiskiem „tylko 800+”.
Jak policzyć własny przypadek
- Wpisz kwotę i wybierz serię w kalkulatorze obligacji skarbowych.
- Ustaw, ile lat trzymasz — krócej niż okres serii oznacza wcześniejszy wykup z opłatą.
- Wpisz inflację i stopę NBP, które chcesz założyć. Sprawdź dwa warianty, niższy i wyższy, przyciskiem „Porównaj z innym scenariuszem”.
- Wpisz stawkę lokaty, którą masz pod ręką — kalkulator policzy ją tym samym sposobem co kalkulator oszczędności.
Ten tekst i kalkulator to informacja dla wszystkich czytelników, nie porada inwestycyjna dopasowana do Twojej sytuacji. Parametry serii przed zakupem sprawdź na obligacjeskarbowe.pl — oferta zmienia się co miesiąc.
Najczęstsze pytania (FAQ)
Czy obligacje skarbowe są lepsze od lokaty?
To zależy od czasu i inflacji. Przy założeniach z tego artykułu na rok i dwa lata wyżej wypada lokata, od trzech lat — obligacje. Przy inflacji 2% EDO i lokata 4,3% dają po 10 latach podobną kwotę.
Skąd wziąć inflację do kalkulatora?
Ostatni odczyt publikuje GUS (za sierpień 2026: 3,4% rok do roku). Do obligacji liczy się inflacja ogłoszona w miesiącu poprzedzającym okres odsetkowy, ale przyszłych odczytów nikt nie zna — dlatego warto sprawdzić kilka wartości.
Czy można mieć jednocześnie lokatę i obligacje?
Tak, to niezależne produkty. Część oszczędności, które mogą być potrzebne szybko, wiele osób trzyma na koncie albo lokacie, a pieniądze odkładane na lata — w dłuższych formach. Ile wychodzi przy Twoim podziale, policzysz osobno dla każdej części.
Ile kosztuje zakup obligacji?
Cena sprzedaży jest równa wartości nominalnej: 100 zł za sztukę (list emisyjny). Opłatę z listu płacisz przy wykupie przed terminem; przy zakupie w drodze zamiany starych obligacji na nowe cena wynosi 99,90 zł.